Sosyal Uyum Nedir? (Solomon Asch’nin İlginç Deneyi)

 

Sosyal Uyum Nedir? (Solomon Asch’nin İlginç Deneyi)

Sosyal uyum

Sosyal Uyum:

Bir toplumda yaşayan bireyler arasındaki etkileşime atıfta bulunan siyaset bilimi ve sosyoloji kavramıdır.

Hepimizin hayatta farkında olarak ya da farkında olmadan bir başka kişilerin yahut örgütlerin fikirlerini benimsediğimiz, itaat ederken kendimize pay biçtiğimiz oluyor.Farkında olduğumuz durumlar bizim için bir tehlike arz etmiyor(farkındaysanız tehlike diyorum çünkü bu konunun önemi bilhassa özgün insan olabilme faktörüne dayanıyor yani bir çoğumuzun arayışı olan ‘’kendini bulma’’ eyleminin gecikmesine sebep olabiliyor.)  ama biz bu makalede, farkında olmadan nerede,nasıl ve neden irrasyonel bir  sosyal uyum gösterdiğimiz hakkında, bilimsel araştırmalar ışığında farkındalık yaratıp, bilgi sahibi olacağız.

Öncelikle size Asch’nin uyum hakkındaki deneyinden bahsetmek istiyorum.

sosyoloji deneyi için bir araştırmaya gönüllü olarak katıldığınızı düşünün. Bir sınıftasınız ve sınıfta yan yana konumlandırılmış 5 sandalyeden en sonuncusunda oturuyorsunuz, diğer sandalyelerde de 4 tane tanımadığınız insan oturmakta.

sosyal uyum deneyi ashcnin deneyinin çubukları

Araştırmacının elinde iki tane kağıt var ve birinci kağıtta 3 adet çizgi bulunuyor. Birinci çizgi 10 cm, ikinci çizgi 20 cm, ve son çizgi 15 cm (boyları üzerinde yazmıyor fakat farklılıklar gözle bakıldığında aşikar) İkinci kağıtta ise 20 cm uzunluğunda bir çizgi bulunuyor.Araştırmacının sorusu gayet basit ikinci kağıtta bulunan çizgi birinci kağıtta bulunan hangi çizgiyle hangi boydadır?

Tek tek cevap verme hakkınız var ve sadece sıra size geldiğinde konuşabildiğinizi düşünün.

Kendinizden eminsiniz ve cevabın  3. çizgi olduğunu söylemek için sıranın size gelmesini bekliyorsunuz. O da nesi? Yanınızda oturan 4 kişinin hepsi, tuhaf bir şekilde 2. Çizgi olduğunu iddaa edip dile getiriyorlar ve sizde sosyal uyum göstererek 2. Çizgi olduğunu söylüyorsunuz.

Aslında olay şu, o yanınızda oturan 4 kişi işbirlikçi ve siz deneksiniz. Ben kararımdan dönmem demeyin! Solomon Asch’nin New York’ta yaptığı pek çok farklı gruplarla tekrarlanan bu deneye katılanların 4/3’ü sosyal uyum göstererek yanlış cevabı veriyor! Böyle basit bir deney size masum gözükebilir  ama işin aslı her zaman göründüğü gibi değildir.Daha vizyonsal düşünürsek insanların birbirlerini istemedende olsa taklit etmesi gezegenin başına gelebilecek en kötü durumlardan biridir.

  • ‘’Asch’nin deneyleri bize şunu gösteriyor: insanlar, çoğunluğun davranışına uyum gösterir. Bazen yanlış davrandıklarının farkında olarak, bazense ne yanlış davrandıklarının ne de sosyal baskı altında davrandıklarının farkında olarak.’’ İrrasyonel kitabı sayfa 44

Hiç yaz aylarında otobüs yolculuğu yaparken araçta havalandırmayı açmayan şoförler yüzünden yahut camı aralamayan insanlar yüzünden sıcaktan pişerek gittiğiniz yolculuklar oldu mu? Halbuki camın önünde oturan bir insana rica etseniz  o camı açması hiç mühim bir olay değildir. İngiltere gibi ülkelerde insanlar, tanımadığı insanlarla konuşma konusunda gönülsüz, fikirlerini iletme konusunda çekingen olduğu için toplu taşımada sıcaktan pişerek yolculuk yapan pek çok insana şahit olunmuştur.

  • ‘’Bu çekingenliğin nedeni ister bilinçli ister bilinçsiz olsun ‘’uyamama’’dır.Kabul, hiçbirimiz kimseyi gücendirmek istemeyiz ama tanımadığımız birinin, araçtaki havanın sıcaklığını değiştirme çabamız konusundaki görüşü neden bu kadar mühim olsun ki?’’ İrrasyonel sayfa 44

Bir olay ya da konu hakkında sosyal uyum olabileceğini gördüğümüz gibi sosyal uyamama olduğunuda  gördük. Örneklerde gördüğümüz irrasyonelliklerden sıyrılmak için, kendinize sırf başkaları için katlandığınız şeyler olup olmadığını sorun ve eğer bir araştırmaya gönüllü olarak katılırsanız kim ne derse desin seçiminizde kararlı olun.

Sizin de sosyal uyum hakkında eklemek istediğiniz bir düşünce varsa yorum kısmından ekleyebilirsiniz!

 

Arama Sonuçları :cansurer.com/2018/01/01/sosyal-uyum-nedir-solomon-ashcnin-ilginc-deneyi/

Beğen  2
Yazar

İlgimi çeken bilim, felsefe, teknoloji, kampçılık ve okunası kitaplar hakkında özgün makalelerimi cansurer.com'da paylaşıyorum! YouTube içeriklerim pek yakın. Aynı zamanda Sivil Havacılık 2. Sınıf öğrencisiyim, uçakları severim, özellikle yürüyenleri

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir